YENİ AZƏRBAYCAN PARTİYASI

Fəxrəddin Vəliyev

YAP Şəmkir rayon təşkilatının sədri

Azərbaycan ilə Mərkəzi Asiya ölkələri arasında tarixən mövcud olan dostluq münasibətləri bu gün strateji tərəfdaşlıq səviyyəsinə yüksəlib. Azərbaycan-Türkmənistan münasibətlərinin timsalında bunu aydın şəkildə görürük. Türkmənistan Prezidenti Sərdar Berdiməhəmmədovun iyunun 22-də ölkəmizə ilk dövlət səfəri iki ölkənin əlaqələrinin dünəninə və bu gününə baxış əsasında yeni hədəflərin müəyyənləşdirilməsində əhəmiyyətli rol oynadı.

Azərbaycanlılar və türkmənlər eyni kökə, ortaq mədəniyyətə və zəngin tarixi ənənələrə malikdirlər. Dil və din birliyi xalqlarımızı daha da yaxınlaşdırır. Xəzər dənizi regionunda yerləşən Türkmənistan və Azərbaycan enerji resursları baxımından zəngin ölkələrdir. Xüsusilə qaz ixracı sahəsində əməkdaşlıq bu ölkələri birləşdirən əsas sahələrdən biridir. 2021-ci ildə Türkmənistan və Azərbaycan arasında Xəzər dənizindəki “Dostluq” neft yatağının birgə işlənilməsi ilə bağlı razılıq əldə olunub. Bu razılaşma Xəzərin hüquqi statusu məsələlərinin həllindən sonra energetika sahəsində yeni imkanların açılmasına təkan verib. Məhz həmin sənəd təkcə iqtisadi deyil, həm də siyasi güvənin simvoludur.

Bu mühüm məqamı da xüsusi qeyd edək ki, Türkmənistan Prezidentinin səfəri çərçivəsində Prezidentlərin iştirakı ilə “Dostlug” neftdaşıyan tankerinin onlayn formatda hədiyyə olunması mərasimi keçirildi. Azərbaycan tərəfindən Türkmənistana hədiyyə edilən “Dostlug” neftdaşıyan tankeri Bakı gəmiqayırma zavodunda inşa olunub. Tankerin ümumi uzunluğu 141 metr, eni 16,9 metr, suya oturumu isə 4,54 metrdir. Dedveyti 7875 ton olan tankerin Azərbaycanda inşası gəmiqayırma sənayemizin inkişafını nümayiş etdirməklə yanaşı, Azərbaycan-Türkmənistan dostluq əlaqələrinin inkişafına da töhfədir. Bu, eyni zamanda, Bakı gəmiqayırma zavodunda irihəcmli və texnoloji baxımdan mürəkkəb gəmiqayırma layihələrinin həyata keçirilməsinin mümkün olduğunu bir daha göstərir. Bu zavodda indiyədək 14 gəminin inşası və 170-dən çox gəminin təmiri layihələri uğurla icra olunub. Hazırda zavodun sifariş portfelinə daxil olan 17 gəmidən 11-nin inşası davam edir, 6 gəmi isə layihələndirmə mərhələsindədir.

Prezidentlərin təkbətək və geniş tərkibdə görüşlərində səsləndirilən fikirlər, mətbuata bəyanatları, həmçinin imzalanan sənədlər iki ölkənin münasibətlərinin yüksələn xətlə inkişafını, dostluq, qardaşlıq əlaqələrinin sarsılmazlığını təqdim etdi. Azərbaycan və Türkmənistan liderlərinin qarşılıqlı səfərləri siyasi dialoqu daha da möhkəmləndirir. Hər iki ölkə BMT, İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı, Türk Dövlətləri Təşkilatı və digər beynəlxalq platformalarda ortaq maraqlara əsaslanan təşəbbüslərlə çıxış edir. Mətbuata bəyanatında iki ölkənin ayrı-ayrı sahələrdə uğurla inkişaf edən əlaqələrindən geniş bəhs edən Prezident İlham Əliyev “Həmçinin Türkmənistan tərəfinə Azərbaycanın Mərkəzi Asiya Dövlət Başçılarının Məşvərət Şurasına tamhüquqlu üzv qəbul edilməsində fəal dəstəyinə görə bir daha təşəkkürümü bildirmək istərdim. Mən buna tarixi hadisə kimi baxıram, çünki coğrafi olaraq Mərkəzi Asiyanın bir hissəsi olmasaq da, mədəni və tarixi əlaqələrimiz, həmçinin bu gün regional qarşılıqlı əlaqə və nəqliyyat-logistika problemləri ilə bağlı həll etdiyimiz konkret məsələlər təbii olaraq böyük Mərkəzi Asiyanın vahid geosiyasi və geoiqtisadi bölgə kimi qəbul edilməsi üçün ilkin şərtlər yaradır” söyləyərək onu da vurğuladı ki, biz ilk gündən çoxtərəfli formatda fəal qarşılıqlı fəaliyyət göstərməyə başladıq.

Əlaqələrin inkişafında iqtisadi amil xüsusi vurğulandı. Prezident İlham Əliyev bildirdi ki, ölkələrimiz arasında nəqliyyat-logistika sahəsində əməkdaşlıq artıq uzunmüddətli xarakter daşıyır, hətta deyərdim ki, bu, təkcə bizim üçün deyil, təkcə qonşularımız üçün deyil, həm də geniş bir coğrafiya üçün strateji əhəmiyyətə malikdir. Çünki bu gün dünyada öz aralarında əməkdaşlıq edən ölkələri birləşdirən çox etibarlı, təhlükəsiz nəqliyyat marşrutları o qədər də çox deyil. Bu, böyük nailiyyətdir. Belə olan halda nəqliyyat və logistika layihələrini siyasi qarşılıqlı fəaliyyətdən təcrid olunmuş şəkildə nəzərdən keçirmək mümkün deyil. Siyasi qarşılıqlı fəaliyyət olmasaydı, heç bir coğrafi şərait səylərimizi birləşdirməyə imkan verməzdi. Biz isə həm birgə səylərimiz nəticəsində artıq artan yük axınlarını daha da artırmaq, həm də üçüncü ölkələrdən yükdaşımaları cəlb etmək üçün nəqliyyat və logistika sektorundakı fəaliyyətimizi daha da əlaqələndirmək barədə razılığa gəldik. Buna görə də bu sahə təbii ki, həm ikitərəfli, həm də çoxtərəfli qarşılıqlı fəaliyyətimizin prioriteti olacaq. Əlbəttə, Türkmənistan və Azərbaycan geniş faydalı qazıntılara və enerji ehtiyatlarına malik iki ölkədir. Belə olan halda biz səylərimizi birləşdirmək üzrə əməkdaşlıq etmək niyyətindəyik. Reallıq budur ki, Azərbaycan-Türkmənistan tərəfdaşlığı regional sabitliyin və logistik təhlükəsizliyin qarantına çevrilir.